Wat merk je bij een ontsteking onder een tand?
Herken je een drukkend gevoel in je kaak, een zeurende pijn die maar niet overgaat of ongemak zodra je kauwt? Dit zijn veelvoorkomende signalen van een ontsteking onder een tand. Niet altijd zijn de klachten even duidelijk: in sommige gevallen ontwikkelt een ontsteking zich sluipend, zonder dat je er direct iets van merkt. In dit artikel lees je waar je op moet letten en op welk moment een bezoek aan de tandarts noodzakelijk is.
Hoe ontstaat een ontsteking onder een tand?
Bacteriën die doordringen tot de kern van de tand vormen meestal de aanleiding voor een ontsteking onder een tand. Zij verspreiden zich vervolgens richting het weefsel rond de wortelpunt. Veelvoorkomende oorzaken zijn ernstig tandbederf, een vulling die niet meer goed afsluit, schade aan de tand of een eerder trauma.
Zodra bacteriën in het wortelkanaal terechtkomen, kan dit leiden tot ontsteking of afsterven van het zenuwweefsel in de tand. Daarna kan de ontsteking overslaan naar het kaakbot eromheen. In sommige gevallen hoopt zich pus op, een abces genoemd.
Of het nu om een kies of een andere tand gaat, een ontsteking kan overal in het gebit voorkomen. Hoe heftig de klachten zijn, hangt sterk af van de persoon, de onderliggende oorzaak en hoever de ontsteking al gevorderd is.
Signalen die wijzen op een ontsteking
De klachten verschillen van persoon tot persoon. Hieronder volgen de signalen die het vaakst voorkomen.
Aanhoudende of kloppende pijn
Een hardnekkige, zeurende of kloppende pijn is vaak een teken van ontsteking. De pijn ontstaat soms zonder duidelijke aanleiding, neemt toe als je gaat liggen en kan doortrekken naar je kaak, oor of hoofd.
Ongemak bij kauwen of bijten
Raakt het weefsel rond de wortelpunt ontstoken, dan kan de tand pijnlijk reageren zodra je erop kauwt of bijt. Soms lijkt het zelfs alsof de tand net iets hoger staat dan de rest.
Overgevoeligheid voor temperatuur
Is de zenuw in de tand beschadigd of ontstoken, dan kan deze fel reageren op koude of warme consumpties. Houdt de pijn aan nadat de prikkel al weg is, laat de tand dan beoordelen.
Let op: is de zenuw al afgestorven, dan kan de gevoeligheid voor temperatuur juist afnemen. Dit wil niet zeggen dat de ontsteking is verdwenen - vaak is het tegenovergestelde waar.
Rood of opgezwollen tandvlees
Roodheid, zwelling of een pijnlijk gevoel aan het tandvlees kunnen wijzen op een ontsteking. Soms ontstaat er een bultje waar pus uit kan lekken: een teken van een fistel, het kanaaltje waarlangs ontstekingsvocht wordt afgevoerd.
Onaangename smaak of adem
Komt er pus vrij, dan merk je dat vaak aan een vieze smaak in je mond. Ook kan je adem onaangenamer ruiken dan normaal.
Zwelling in kaak of wang
Bij een ontsteking die verder gevorderd is, kan de zwelling zich verspreiden naar de wang of kaak. Neemt deze zwelling snel toe, of gaat ze gepaard met koorts? Dan is dit een serieus waarschuwingssignaal.
Kan een ontsteking aanwezig zijn zonder pijnklachten?
Jazeker. Lang niet elke ontsteking gaat gepaard met merkbare klachten. Als de zenuw in een tand is afgestorven, kan de aanvankelijke pijn verdwijnen, terwijl er bij de wortelpunt nog altijd een ontsteking actief is.
Daarom komt een ontsteking regelmatig pas aan het licht tijdens een periodieke controle of via een röntgenfoto. Ook een klein bultje op het tandvlees kan een indicatie zijn, ook als de tand zelf geen pijn veroorzaakt.
Had je eerder pijnklachten die ineens wegtrokken? Laat de tand dan sowieso nog nakijken. Dat de pijn weg is, wil niet zeggen dat de onderliggende oorzaak is opgelost.
Hoe wordt een ontsteking door de tandarts vastgesteld?
De tandarts bekijkt de tand, het tandvlees en het weefsel eromheen. Hierbij wordt gelet op reacties bij het bijten, gevoeligheid voor temperatuur en zichtbare zwelling.
Meestal is een röntgenfoto noodzakelijk om vast te stellen of er afwijkingen rond de wortelpunt zichtbaar zijn. Soms is een ontsteking in een vroeg stadium nog niet goed te zien op zo'n foto. Daarom weegt de tandarts de onderzoeksresultaten af tegen je klachten en je voorgeschiedenis.
Welke behandelingen zijn mogelijk bij een ontsteking onder een tand?
Welke behandeling passend is, hangt af van de oorzaak, de ernst van de ontsteking en of de tand nog te redden is.
Een wortelkanaalbehandeling
Komt de ontsteking voort uit het wortelkanaal, dan is vaak een wortelkanaalbehandeling nodig. Hierbij verwijdert de tandarts het afgestorven of ontstoken weefsel, reinigt en ontsmet de wortelkanalen grondig en sluit deze daarna af. Benieuwd wat deze ingreep ongeveer kost? Daarover lees je meer op Kostenwortelkanaalbehandeling.nl.
Het leeghalen van een abces
Is er een ophoping van pus aanwezig, dan moet deze mogelijk afgevoerd worden. Dit gebeurt uitsluitend door een tandarts of andere bevoegde zorgverlener, als onderdeel van de behandeling van de infectie.
Het verwijderen van de tand
Soms is de tand niet meer te redden en is trekken de enige optie. De tandarts bespreekt samen met jou welke aanpak in jouw situatie het beste past.
Antibiotica als aanvulling
Niet bij elke ontsteking onder een tand is antibiotica standaard nodig. Wel kan het worden ingezet wanneer de infectie zich verder uitbreidt, of om andere medische redenen. Antibiotica vervangt echter nooit de tandheelkundige behandeling zelf die nodig is om de bron van de ontsteking weg te nemen.
Wat kun je zelf doen in afwachting van je tandartsbezoek?
Vermoed je een ontsteking? Maak dan zo snel mogelijk een afspraak bij de tandarts. Tot die tijd kun je het volgende doen:
- Poets je tanden voorzichtig en houd je mond zo schoon mogelijk.
- Kauw tijdelijk aan de andere kant van je mond als de tand gevoelig aanvoelt.
- Neem, als dat voor jou veilig is, eventueel een pijnstiller volgens de bijsluiter.
- Prik of druk een zwelling nooit zelf open.
- Stel je tandartsbezoek niet uit, ook niet als de pijn tijdelijk minder wordt.
Een ontsteking onder een tand verdwijnt zelden vanzelf blijvend zonder dat de oorzaak wordt aangepakt.
Wanneer is spoedcontact met de tandarts nodig?
Vermoed je een ontsteking tand? Neem dan zo snel mogelijk contact op met je tandarts. Wacht niet tot de pijn niet meer te verdragen is.
Neem dezelfde dag nog met spoed contact op bij klachten zoals toenemende zwelling, koorts, een algeheel ziek gevoel of moeite met het openen van je mond.
Heb je moeite met slikken of ademhalen, of verspreidt de zwelling zich snel richting je hals of de bodem van je mond? Zoek dan direct medische spoedhulp. Dit kan duiden op een ernstige infectie.
Veelgestelde vragen over een ontsteking onder een tand
Verdwijnt een ontsteking onder een tand ook zonder behandeling?
De klachten kunnen tijdelijk afnemen, maar de oorzaak blijft meestal aanwezig. Een controle door de tandarts blijft daarom belangrijk, zelfs als de pijn is weggetrokken.
Hoeveel tijd kost het herstel van een ontsteking?
Dit verschilt per geval. Na een wortelkanaalbehandeling nemen klachten vaak al binnen enkele dagen af, terwijl het weefsel rond de wortelpunt weken tot maanden nodig kan hebben om te herstellen. Zo nodig controleert de tandarts of het genezingsproces goed verloopt.
Is een ontsteking onder een tand gevaarlijk?
Dat kan. Onbehandeld kan een tandinfectie zich uitbreiden naar omliggend weefsel en in uitzonderlijke gevallen zware complicaties veroorzaken. Tijdig ingrijpen is daarom van belang.
Is het mogelijk om een ontsteking te voorkomen?
Niet elke ontsteking valt te voorkomen, maar een zorgvuldige mondhygiëne, regelmatige controles bij de tandarts en het snel laten herstellen van gaatjes of beschadigingen verlagen het risico aanzienlijk.
Negeer klachten niet, laat ze tijdig beoordelen
Een ontsteking onder een tand kan zich uiten via tandpijn, een pijnlijk gevoel bij het kauwen, opgezwollen tandvlees of een onaangename smaak. Soms zijn er nauwelijks klachten merkbaar en komt de ontsteking pas aan het licht bij een reguliere controle.
Vermoed je dat er iets mis is met een tand of kies? Wacht dan niet af en laat je gebit onderzoeken door een tandarts. Hoe sneller de oorzaak wordt opgespoord, hoe groter de kans dat verdere schade voorkomen kan worden. Voor meer achtergrondinformatie over mondklachten kun je ook terecht op Pijnlijktandvlees.nl, Bloedendtandvlees.nl en Geletanden.nl.
Heb je angst voor een tandartsbezoek, bijvoorbeeld bij een mogelijke behandeling van een ontsteking tand? Kijk dan eens op Angstvoordetandartsbehandeling.nl voor tips en ondersteuning. Woon je in de buurt van een van onze praktijken, zoals een Tandartspraktijk Nijmegen Noord of een Tandarts Gelderland? Dan ben je bij een Tandartspraktijk Nijmegen in de buurt altijd welkom voor persoonlijk advies.
Twijfel je of jouw klachten passen bij een ontsteking onder een tand? Neem dan contact op met je Tandarts Nijmegen voor persoonlijk advies en een passende behandeling.
